2018 | Schellinkhout | Drechterland

Op 25 mei 2017 brandde in Schellinkhout een stolpboerderij met de status van rijksmonument af. Het ging om een zogenaamde Westfriese stolp, waarvan de darsdeuren in de voorgevel het meest in het oog springende kenmerk zijn. Na de brand zijn de verbrande balken van het houtskelet onderzocht en bemonsterd voor jaarringonderzoek. Op basis hiervan kan de bouw van de boerderij in de 17de eeuw worden geplaatst. Bij het archeologisch onderzoek zijn de resten van de stolp onderzocht, evenals sporen uit de periode hiervoor. Het perceel bleek in de Middeleeuwen niet te zijn bewoond; het eerste huis is waarschijnlijk pas in de 16de eeuw gebouwd.

De sporen van de boerderij bestaan onder meer uit funderingen van muren en houten wanden, vier vierkantpoeren, twee waterputten, een waterkelder, twee grote kelders, resten van minimaal vijf bedstedes, drie schoorsteenfunderingen, een asput, drinkgoot, mestgoten en een vloer in de koeienstal en dars. Een groot deel van de sporen van de boerderij dateert uit de 19de eeuw. In deze tijd is de boerderij grootschalig verbouwd, waarbij onder meer nieuwe gevels zijn opgetrokken. In veel muren uit deze tijd zijn ingemetselde wandtegels uit de 17de eeuw gevonden, die als egaliserende laag zijn toegepast. Het is aannemelijk dat de wandtegels oorspronkelijk in het woongedeelte van de stolp waren verwerkt. De boerderij had een opvallend brede stal, waardoor het mogelijk was om twee rijen koeien te stallen met ertussen een looppad. Dit komt niet vaak voor bij stolpboerderijen. Het woongedeelte bevond zich aanvankelijk langs de volledige zuidelijke zijgevel. Aan de achterkant van de dars lag een ruimte met haard die in open verbinding stond met de stal. Waarschijnlijk werd hier kaas gemaakt en mogelijk fungeerde de ruimte tevens als zomerwoning. Rond 1900 is de stal uitgebreid ten koste van deze kaasmakerij en tevens een woonvertrek. Waarschijnlijk vond deze schaalvergroting plaats op het moment dat de melk niet meer op de boerderij werd verwerkt tot kaas, maar werd opgehaald door de melkfabriek.


Deze tekst is geschreven door Dieuwertje Duijn en eerder gepubliceerd in de Kroniek van Noord-Holland over 2018. Op dit moment wordt dit project uitgewerkt. In het rapport zullen de laatste resultaten en conclusies te lezen zijn. Als het project is uitgewerkt, zal het rapport op deze pagina te downloaden zijn.